Cymdeithas y Cymod
  • English
  • Français
  • Deutsch
  • Dansk
  • Nederlands

Y Dewis

Traddodwyd y myfyrdod yma gan Guto Prys ap Gwynfor yng Ngwylnos y Gymdeithas yn Nant Gwrtheyrn, Tachwedd 2006.

Pan ddaeth Iesu i olwg Jerwsalem, ar ei daith fuddugoliaethus i'r ddinas ar Sul y Blodau, dywed Luc iddo oedi am ychydig. Yn ystod yr ysbaid honno "...wylodd drosti (Jerwsalem) gan ddweud, 'Pe bait tithau, y dydd hwn, wedi adnabod ffordd tangnefedd - ond na, fe'i cuddiwyd rhag dy lygaid,'" (Luc 19:42). Aeth yn ei flaen i ddarogan y byddai'r ddinas yn dioddef yn enbyd o dan law ei gelynion.

Un o'r rhesymau am y dioddefaint oedd i ddigwydd, yn ôl Iesu, oedd y ffaith i drigolion Jerwsalem wrthod 'ffordd tangnefedd' a thrwy wneud hynny roi eu gobaith yn ffordd trais. Mae'r ffaith fod y bobl yn gyffredinol yn gwneud hynny yn cael ei bwysleisio eto gan Luc wrth iddo adrodd hanes yr achos a wrandawyd gan Pilat. Mynnodd y dorf fod Pilat yn croeshoelio Iesu a rhyddhau Barabbas, "dyn oedd hwnnw wedi ei fwrw i garchar o achos gwrthryfel a llofruddiaeth oedd wedi digwydd yn y ddinas," (Luc 23:19). Terrorist oedd Barabbas, un o arweinwyr y Selotiaid fwy na thebyg, a hwnnw a'i ddulliau a apeliai i'r dorf.

Ffordd Iesu neu ffordd Barabbas yw'r dewis sylfaenol sy'n wynebu'r ddynoliaeth o hyd. Siomwyd y dorf yn ddirfawr gan Iesu yn ystod y diwrnodau a ddilynodd Sul y Blodau. Yr oeddent wedi gobeithio y byddai "mab Dafydd" wedi dilyn ffordd Dafydd o weithredu; sef codi cleddyf a chwalu'r gormeswyr Rhufeinig. Dyna'r ffordd a ddewisodd Barabbas, a daeth hwnnw'n arwr. Ffordd arall, ffordd tangnefedd, oedd ffordd Iesu, siomwyd y dorf ac fe groeshoeliwyd ef.

Un o'r pethau sy'n gwneud trais a rhyfel mor ddeniadol yw'r ffaith ei fod yn datrus problemau yn y tymor byr - mae'n rhoi cyfle i gael gwared ar rwystredigaethau, i ddial ac i dawelu'r gwrthwynebydd. Ond dros dro yn unig y digwydd hynny. Yn y tymor hir y mae mwy o gasineb wedi ei greu ac mae'r awydd am ddialedd wedi dyfnhau; mae cylch seithug dinistr a dioddefaint ar waith.

Wrth i Iesu wylo dros Jerwsalem, mynegi ei dristwch at y ffaith nad yw pobol yn ystyried canlyniadau hir dymor eu gweithredoedd a wna; mae'n rhoi disgrifiad o ddinistr Jerwsalem, a ddigwyddodd o fewn dwy genhedlaeth i'r croeshoeliad. Ffordd sy'n arwain i ddinistr yw ffordd Dafydd a ffordd Barabbas. Pwysleisiodd hyn eto wrth iddo fynd dan ei faich i Golgotha pan droes at y gwragedd oedd yn wylo drosto, "Ferched Jerwsalem, peidiwch ag wylo amdanaf fi; wylwch yn hytrach amdanoch eich hunain ac am eich plant," (Luc23:28).

Atgyfodwyd Iesu fore'r trydydd dydd, drwy'r weithred honno mae Awdur bywyd, y Creawdwr ei hun, yn dangos taw Ffordd Tangnefedd yw'r ffordd sy'n arwain i fywyd yn ei holl gyflawnder.

Dyna yw neges y Pasg.